Chọn công suất hệ điện mặt trời gia đình không nên bắt đầu từ một con số quảng cáo hay chỉ nhìn tổng tiền điện. Cần xem gia đình dùng điện vào thời điểm nào, phần mái nào phù hợp, có dự định thay đổi phụ tải hay không và hệ thống sẽ hòa lưới hay kết hợp lưu trữ. Mục tiêu là tìm phương án cân bằng giữa mức tự dùng, điều kiện công trình và ngân sách, chứ không phải lắp công suất lớn nhất có thể.
Bài viết này là hướng dẫn chuẩn bị thông tin trước khi khảo sát. Công suất cụ thể, khả năng đấu nối và dự kiến sản lượng phải được xác định trên dữ liệu công trình thực tế.
Bắt đầu từ biểu đồ sử dụng điện, không chỉ hóa đơn
Hóa đơn cho thấy lượng điện tính theo kỳ nhưng không cho biết rõ lúc nào điện được dùng. Hai gia đình có tổng mức dùng gần nhau có thể có lịch sinh hoạt khác hẳn: nhà dùng điều hòa và thiết bị vào ban ngày có cơ hội tự dùng điện mặt trời trực tiếp nhiều hơn nhà chỉ tập trung dùng vào buổi tối. Hãy lưu vài kỳ hóa đơn gần nhất và ghi lại khung giờ sử dụng các tải lớn như điều hòa, bơm, bếp điện, bình nước nóng hoặc sạc xe.
Nếu thiết bị đo hoặc cổng thông tin điện lực có dữ liệu theo thời gian, dữ liệu đó hữu ích hơn một ước lượng từ trí nhớ. Không cần gửi mã khách hàng công khai trên website; khi trao đổi riêng, chỉ chia sẻ thông tin cần thiết cho việc khảo sát.
Phân biệt kW và kWh
kW mô tả công suất tức thời của thiết bị hoặc hệ thống. kWh là lượng điện năng tích lũy trong một khoảng thời gian. Hóa đơn điện thường thể hiện điện năng tiêu thụ; tên công suất của tấm pin và inverter lại thường dùng đơn vị công suất. Vì vậy, không thể lấy trực tiếp một con số tổng kWh rồi coi đó là công suất hệ thống cần lắp.
Người thiết kế cần xem cả đường cong phụ tải, điều kiện bức xạ, hướng và góc mái, bóng che, hiệu suất chuyển đổi, giới hạn inverter và cách đấu nối. Mô phỏng chỉ là ước tính theo giả định; kết quả thực tế còn thay đổi theo thời tiết, nhiệt độ, bụi bẩn, tình trạng thiết bị và chế độ vận hành.
Kiểm tra mái và vị trí lắp đặt
Diện tích mái nhìn thấy chưa phải toàn bộ diện tích có thể lắp pin. Cần tính phần bị che bóng, lối tiếp cận và bảo trì, khoảng cách kỹ thuật, hướng mái, kết cấu chịu tải, tình trạng chống thấm và vị trí đặt inverter. Nếu mái có kế hoạch sửa chữa, thay lớp chống thấm hoặc thay đổi công năng, nên xử lý các việc đó trước khi chọn phương án cố định.
Ảnh chụp từ mặt đất giúp chuẩn bị trao đổi nhưng không thay thế khảo sát kết cấu và điện. Không tự leo lên mái hoặc mở tủ điện để thu thập thông tin.
Xác định mục tiêu của hệ thống
Hãy xếp thứ tự ưu tiên: giảm lượng điện mua vào ban ngày, chuẩn bị cho nhu cầu tăng thêm, dự phòng một số tải khi mất điện, hay kết hợp nhiều mục tiêu. Hệ hòa lưới thông thường không đồng nghĩa với việc vẫn cấp điện khi lưới mất. Muốn dự phòng cần kiểm tra cấu hình inverter, thiết bị chuyển mạch, tải ưu tiên và phương án bảo vệ; xem thêm bài On-grid và Hybrid khác nhau như thế nào.
Nếu dự phòng là yêu cầu chính, hãy liệt kê tải cần duy trì, công suất khởi động của chúng và thời lượng mong muốn. Những dữ liệu này giúp kỹ thuật viên đánh giá sơ bộ nhu cầu lưu trữ mà không hứa hẹn thời lượng trước khi tính toán.
Checklist trước khi yêu cầu khảo sát
- Hóa đơn điện vài kỳ gần nhất và lịch dùng điện theo khung giờ.
- Thiết bị dự kiến lắp thêm trong tương lai gần.
- Ảnh mái từ vị trí an toàn, cùng hướng mái nếu biết.
- Thông tin về bóng che, bồn nước, thiết bị trên mái và kế hoạch sửa mái.
- Mục tiêu chính: tự dùng, giảm phụ thuộc lưới, dự phòng hay theo dõi vận hành.
- Ảnh khu vực inverter và tủ điện nếu có thể chụp mà không mở hoặc chạm vào thiết bị.
Đừng quyết định chỉ từ một tỷ lệ tiết kiệm chung hoặc một cấu hình mẫu. Hãy yêu cầu đơn vị tư vấn nêu rõ giả định, phạm vi thiết bị, điều kiện bảo hành, hạng mục điện và phần việc nằm ngoài báo giá.
Câu hỏi thường gặp
Có thể chọn công suất chỉ từ hóa đơn không?
Hóa đơn là điểm bắt đầu, không đủ để chốt thiết kế. Cần đối chiếu lịch phụ tải và điều kiện mái, inverter, đấu nối.
Gia đình dùng điện buổi tối có nên lắp Solar không?
Có thể cân nhắc, nhưng mức điện tự dùng ban ngày và nhu cầu dự phòng cần được phân tích riêng. Pin lưu trữ làm thay đổi chi phí, tổn hao và cấu hình hệ thống.
Diện tích mái càng lớn thì nên lắp công suất càng cao?
Không nhất thiết. Nhu cầu điện, giới hạn thiết bị, kết cấu, quy tắc đấu nối và hiệu quả đầu tư đều cần được xem cùng nhau.
Để trao đổi phương án theo công trình, hãy liên hệ TUY ENERGY và chuẩn bị các thông tin ở checklist trên. Tham khảo thêm các nhóm giải pháp năng lượng.
